Tiggeljong

/Tiggeljong
Tiggeljong2018-03-11T21:50:10+00:00
Technische gegevens:  
Auteur: Jan Bos
ISBN: 978 90 79742 15 8
Formaat: A5
Omvang: 160 pagina’s
Uitvoering: softcover
  zwart/wit
Illustaties: enkele
Prijs voorinschrijving: 12,50 (tot 01-03- 2018)
Verkoopprijs: 15,00

Historische roman – Tiggeljong, het verhaal van Yp de steenfabrieksarbeider

Dit boek, geschreven door Jan Bos uit Bedum, vertelt het indringende verhaal over sociale armoede, werk en huisvesting in de periode 1860-1890. Over de armsten, degenen die werden uitgebuit, het steenfabrieksvolk. ‘Tiggeljong’ Yp, de Hogelandsters sprekende hoofdpersoon, wil zich hieraan ontworstelen. Deze historische roman is gebaseerd op werkelijk vertelde verhalen van vele mensen, over hoe hun voorouders leefden en werkten in die tijd.

Wat dit boek bijzonder maakt, is dat het is geschreven in het Hogelandsters, maar ook dialogen bevat in de streektalen van de oorden waar Yp woonde en werkte. Dit gebeurde in samenwerking met de omtaolers van de Nedersaksisch plaatselijke dialecten: het Hoogelandsters, Drents, Veenkoloniaals, Sallands en Oost-Veluws.

Het verhaal van Yp, de steenfabrieksarbeider
Met enkel drie jaar lagere school staat Yp al op z’n dertiende op het land om “als een grote” zijn vader te helpen met klei spitten voor de steenfabriek. Uit pure noodzaak, om het grote, arme gezin draaiende te houden en van eten en brandstof te voorzien. En dat zes dagen in de week, veertien uur per dag! Omdat hij vooruit wil in het leven en de armoede wil ontvluchten, breekt hij met zijn verleden in Onderdendam en werkt hij zich op via de steenfabrieken bij Strating in Oude Pekela, Boogerd in Noordscheschut, Hengforden in Olst en ‘t Hoendernest in Voorst.

Alles wat deze periode kenmerkt komt in zijn verhaal tot leven: de hongerwinters, de stakingen, de crises, de armenhuizen en de mechanisatie. Maar ook de liefde voor de turfschippersdochter, die door omstandigheden pas laat tot bloei komt en zijn uiteindelijke terugkeer naar Onderdendam.

Jan Bos over hoe dit boek is ontstaan:
“Geïnspireerd door de verhalen over het caféleven van mijn ouders, grootouders, en overgrootouders, kwamen vaak herinneringen boven aan noeste, bonkige kleigravers van de tiggelwerken. Bij herhaling kwam ik de eigen mechanisatie en aanpassingen aan de veranderende markten tegen, doch echter maar sporadisch iets over de sociale aspecten en woonomstandigheden van de arbeiders in het kleiland. Nieuwsgierig hoe het in vroegere tijden geweest moest zijn ben ik op zoek gegaan naar de verhalen van die oude noeste werkers; verhalen van hun ouders, grootouders en overgrootouders.”

Door zijn speurwerk in combinatie met genealogische gegevens ontstond langzaamaan de fictieve persoon ‘Yp’, de tiggeljongen die zich op wilde werken tot brander, of misschien wel meer en ging werken van de Groninger klei tot op de Gelderse uiterwaarden aan de IJssel.”

voorintekenen